De Broekmolen

 
 
  Inv. nr. 165    
  Dorp Streefkerk    
  Gemeente Liesveld    
  Eigenaar

SIMAV (sinds 2008)

   
  Type wipwatermolen    
  Functie tot 1957 het bemalen van de polder Streefkerk met Kortenbroek    
  Bouwjaar onbekend    
  Opvoerhoogte bij zomer- en winterpeil 1,10 meter.    
  Vlucht 24,80 m    
  Wiekvorm systeem Fauël (sinds 1949)    
  Bovenas Wed. A. Sterkman, ’s Gravenhage (1864)    
  Roeden binnenroede: Derckx Constructie, Beegden, nr. 409 (1981)
buitenroede: Derckx Constructie, Beegden, nr. 408 (1981)
   
  Wateras fabricage-gegevens onbekend.    
  Sintelstuk gietijzer, gegoten in 1865    
  Scheprad diameter: 5,50 m
breedte:  0,48 m
   
 
  Historische en technische bijzonderheden  
  Op de plaats van de huidige molen stond voor 1581 al een molen. In een resolutie uit 
dat jaar, handelend over de schouw over de kunstwerken van het waterschap, wordt 
de molen reeds aangeduid als de ‘Broeckmolen’. Waarschijnlijk vanwege de steeds 
hoger wordende boezempeilen, werden in 1827 het scheprad en de opleider tien 
duim omhoog gebracht.
In de borstnaald is het jaartal 1846 gehakt. Niet bekend is of toen het gehele 
bovenhuis, delen daarvan of alleen de borstnaald werd vernieuwd. In de 
samenstelling van de zijbinten van dit bovenhuis is een constructiefout gemaakt. De 
twee paren achterste steekbanden zijn trekkend in plaats van stekend geplaatst. De 
twee onderste kapdelen zijn genageld op een plank, rustend op een vijftal klossen 
die zijn aangebracht langs de buitenzijde van de daklijsten. Bij de overige wipmolens 
van deze polder komt ( en kwam) deze constructiemethode ook voor, evenals bij de 
Achterlandse Molen van de polder Liesveld voor zijn restauratie in 1979.
Bij besluit van Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland van 27 oktober 1953 werd de 
polder verplicht de molen in bedrijfsvaardige toestand te houden, een verplichting die 
in 1973 overging op het waterschap de Nederwaard en in 1984 op het 
Hoogheemraadschap van de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden. De molen heeft 
in 1967 en 1976 belangrijke herstelbeurten ondergaan. In 1980 werd een nieuwe spil 
geplaatst en werden herstellingen aan de koker uitgevoerd. In 1982 werden de 
roeden vervangen. Tegelijk werden het wieksysteem Fauël en het hekwerk van het 
wiekenkruis vernieuwd.


VERSIERINGEN EN INSCRIPTIES


In de borstnaald is het jaartal 1846 gehakt. Fraaie, niet opengewerkte makelaar op
de kap, waarop een windwijzer in de vorm van een bazuinengel.


Overgenomen uit het boek: "Van maalwerktuigen tot cultuurmonumenten" van de Stichting Publikaties Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.

 


Plattegrond  
  Index