|
Op de foto staat de
Langelandse Molen van de Langelandse polder bij Zoeterwoude-Rijndijk. De
molen stond vlakbij de Benthuizer Bovenmolen (links)
De Langelandse Molen had een vlucht van 25.50 meter. De molen bemaalde de
Bent- en Delf- of Generalepolder. De officieuze naam van deze polder is de
Langelandse polder. Deze polder is het niet uitgeveende gedeelte van de
Noordplas. De droogmakerij van de Noordplas ("Benthuizen") werd bemalen
door een driegang en de Benthuizer Bovenmolen. De Langelandse polder lag
ten noorden van deze droogmakerij.
De vaart die op de foto tussen de molens loopt is de Hoogeveensevaart.
Deze vaart was vroeger een belangrijke scheepvaartverbinding tussen de
Rotte en de Rijn en inzet van een langdurig groot waterstaatkundig en
politiek conflict. Na de droogmaking van de genoemde Noordplas verdween
het zuidelijke deel van deze vaart en ging het noordelijke deel dienst
doen als tussenboezem tussen de Benthuizer bovenmolen en de eigenlijke
driegang in de droogmakerij. De Langelandse polder lag qua waterpeil
gelijk met de Hoogeveensevaart die voor de Langelandse polder als
achterboezem functioneerde. De Hoogeveense vaart doorsneed de door de
Barremolen bemalen Oude Groenendijkse -en Barrepolder. Deze polder werd
bemalen door de Barremolen. Beide delen van de Groenendijkse -en
Barrepolder waren door een duiker verbonden.
Zie ter verduidelijking
de
kaart.
De Langelandse Molen is waarschijnlijk afgebroken in 1938. Volgens Kees
van Rijt, kleinzoon van de laatste molenaar Cees van Rijt stond de molen
vanaf 1932-1933 stil. Opmerkelijk is dat de molen van een zg
Ericson-installatie is voorzien en dat dit uiteindelijk niet de afbraak
van de molen heeft kunnen voorkomen. Blijkbaar voldeed het systeem niet.
De laatste molenaar van de Langelandse Molen trok op latere leeftijd bij
zijn zoon in. Deze zoon woonde met zijn gezin op de Barremolen waar hij
ook molenaar was. De bouwer van molen Windlust, Kees van Rijt is in 1939
op de Barremolen geboren. Hij werd later molenmaker bij molenmakerij de
Gelder.
De foto is met tegenlicht genomen. Dit geeft deze prachtige foto een
enigszins geheimzinnige sfeer. De donkere molen met het fel oplichtende
water. Het verhaal gaat dat de vader van Kees (dus de zoon van de
molenaar) zijn hand tussen de zon en de lens gehouden heeft op verzoek van
de fotograaf.
Een ander verhaal is dat de molen eens stond te malen en het niet goed
ging met het lager van de wateras buitenstoel. Het was toen goed
"palingweer" en de molenaar maalde door. In een nacht is toen een groef
van een halve centimeter gemalen in de wateras.
De molen rechts is een speelmolentje. De molen links is de nieuwe
Benthuizer Bovenmolen. Volgens Kees van Rijt stond deze molen op het
moment van het maken van deze foto juist even stil omdat hij te hard ging.
Molenaar Rademaker was de molen aan het inkruien.
Uiteindelijk liet Kees van Rijt zich door de foto van de Langelandse Molen
inspireren tot de bouw van "de Windlust". Zo is in de speelmolen "de
Windlust" in Groot-Ammers een laatste stukje geschiedenis geborgen van een
verdwenen molengebied bij Zoeterwoude en van molenaarsfamilie van Rijt. |